Aansluiten in de rij voor een lekkernij, de kracht en het gevaar van sociale media.
Berichten over lange rijen, facilitaire problemen en ongeregeldheden tijdens het hoogseizoen… Moet je iedere verborgen plek wel delen als travel content maker?
Als reisvideomaker wil ik mensen nieuwsgierig maken. Ik wil een bestemming zo vastleggen dat je bijna de wind voelt, de frisse berglucht ruikt en denkt: daar wil ik ook naartoe. Zeker bij onbekende plekken is dat een van de mooiste kanten van mijn werk.
Maar precies daar ontstaat ook een dilemma. Want wat gebeurt er wanneer honderden of duizenden mensen na het zien van één video hetzelfde denken?
Een verborgen bergmeer, smalle kloof of rustig wandelpad kan in korte tijd veranderen in een populaire fotolocatie. De plek die ik vanwege haar stilte bijzonder vond, is dan misschien niet lang meer zo stil.
Moet je daarom iedere verborgen plek wel delen?
Van onbekende plek naar virale hotspot
Sociale media hebben de manier waarop we reizen veranderd. Een indrukwekkende Reel kan iemand binnen enkele seconden overtuigen om een locatie aan zijn bucketlist toe te voegen. Met een exacte geotag, routebeschrijving en parkeerlocatie is het avontuur vervolgens direct te reproduceren.
Dat is aan de ene kant fantastisch. Minder bekende gebieden krijgen aandacht, lokale ondernemers ontvangen nieuwe bezoekers en reizigers ontdekken plekken die ze via traditionele reisgidsen misschien nooit hadden gevonden.
Maar niet iedere locatie is voorbereid op plotselinge populariteit.
Onlangs kwam de Italiaanse Friedrich-August-berghut nog in het nieuws. De berghut, waar je van horen zeggen heerlijke Krapfen kunt eten, werd razendsnel slachtoffer van zijn eigen succes. Op sociale media ging het zoete gebakje compleet viraal, met lange rijen, boze toeristen en parkeerproblemen tot gevolg.
De OECD waarschuwt in zijn rapport ‘Tourism Trends and Policies 2026’ dat geconcentreerde bezoekersstromen steeds meer druk leggen op infrastructuur, natuur en lokale gemeenschappen. Tegelijkertijd profiteren minder bezochte gebieden juist onvoldoende van toerisme. De oplossing is dus niet simpelweg iedereen naar onbekende locaties sturen. Bezoekers moeten worden verspreid over plekken die deze toestroom ook daadwerkelijk aankunnen.
Een restaurant kan extra tafels plaatsen. Een kwetsbaar bergpad, klein parkeerterrein of broedgebied kan dat niet.
Een locatie delen is nooit helemaal neutraal
Als maker heb ik niet volledig in de hand wat iemand na het zien van mijn beelden doet. Maar ik heb wel invloed op wat ik laat zien en welke informatie ik erbij geef.
Wanneer ik iemand film die buiten het pad staat voor een spectaculair uitzicht, kan dat onbedoeld de indruk wekken dat dit normaal is. Als ik een dronebeeld publiceer zonder te benoemen dat daarvoor regels gelden, kan een kijker aannemen dat iedereen daar zomaar mag vliegen. En wanneer ik exacte coördinaten deel van een kwetsbare plek, maak ik de drempel om erheen te gaan bijzonder laag.
De Amerikaanse National Park Service waarschuwt dat het geotaggen van locaties buiten officiële paden kan bijdragen aan nieuwe olifantenpaadjes en beschadiging van planten en leefgebieden. De organisatie Leave No Trace is overigens niet principieel tegen geotagging. Volgens haar kan het delen van een locatie juist helpen om mensen te informeren over veiligheid, geschiedenis en verantwoord gedrag.
Het gaat dus niet alleen om de vraag óf je een plek deelt, maar vooral om hoe je dat doet.
Wanneer ik een locatie niet exact zou delen
Bij een bekend uitzichtpunt met officiële wandelroutes, parkeergelegenheid en duidelijke bezoekersinformatie zie ik weinig reden om geheimzinnig te doen. Mensen kunnen hun bezoek voorbereiden en de locatie is ingericht op bezoekers.
Bij een kwetsbaar natuurgebied, onofficieel pad of plaats zonder voorzieningen ligt dat anders. Dan kan het verstandiger zijn om alleen de regio te noemen en exacte coördinaten achterwege te laten. Niet om een plek voor mezelf te houden, maar om te voorkomen dat één specifiek punt alle aandacht krijgt.
Ook de wensen van bewoners en lokale organisaties zouden hierin moeten meewegen. Een locatie is voor mij misschien een indrukwekkend decor, maar voor iemand anders is het zijn achtertuin, werkgebied of onderdeel van een lokale traditie.
De juiste afweging is daarom voor iedere plek anders:
– Kan de locatie meer bezoekers verdragen?
– Zijn er officiële paden en voorzieningen?
– Is de natuur kwetsbaar of seizoensgebonden afgesloten?
– Zijn bezoekers welkom volgens lokale beheerders en bewoners?
– Kan ik praktische informatie over veiligheid en verantwoordelijk gedrag toevoegen?
– Moet de exacte plek centraal staan, of is het verhaal ook sterk zonder coördinaten?
Niet minder delen, maar beter delen
Alles geheimhouden is volgens mij niet de oplossing. Reizen draait juist om ontdekken, ontmoeten en ervaringen doorgeven. Bovendien kan goede reiscontent mensen bewuster maken van natuur en cultuur. Wie geraakt wordt door een landschap, is mogelijk ook eerder bereid het te beschermen.
Maar daar hoort verantwoordelijkheid bij.
Ik kan alternatieve routes laten zien, reizen buiten het hoogseizoen stimuleren en lokale ondernemers betrekken bij het verhaal. Ik kan tonen dat een geslaagde reis niet draait om precies dezelfde foto als iemand anders, maar om de volledige ervaring van een gebied. En als een plek werkelijk kwetsbaar is, hoeft er niet automatisch een exacte pin op de kaart bij.
Misschien moeten we af van het idee dat iedere mooie locatie pas waarde heeft wanneer iedereen precies weet waar zij ligt. Soms mag een beeld vooral inspireren om zelf op onderzoek uit te gaan.
Als reisvideomaker wil ik mensen nog steeds dat gevoel geven: “hier wil ik naartoe”. Maar idealiter volgt daar nog een tweede gedachte achteraan: Hoe kan ik deze plek bezoeken zonder weg te nemen wat haar zo bijzonder maakt…?
Het daagt mij persoonlijk uit om juist de meer onontdekte delen van de wereld te bezoeken en dit te delen met de juiste gedachtengang.
Op zoek gaan naar die authentieke ervaringen, ongerepte natuur en rust… dat is misschien nog wel het grootste avontuur.
Bart Dooremalen
